Τι είναι η Παιδιατρική Εργοθεραπεία;

Η Παιδιατρική Εργοθεραπεία επικεντρώνεται στην ανάπτυξη και ενίσχυση των δεξιοτήτων που χρειάζεται ένα παιδί για να συμμετέχει με μεγαλύτερη αυτονομία και λειτουργικότητα στην καθημερινή του ζωή.

Μέσα από το παιχνίδι και δραστηριότητες που έχουν νόημα για το παιδί, ο εργοθεραπευτής αξιολογεί τις δυνατότητες και τις δυσκολίες του και σχεδιάζει μια εξατομικευμένη θεραπευτική παρέμβαση, ανάλογα με τις ανάγκες και τους στόχους του.

Η Παιδιατρική Εργοθεραπεία μπορεί να υποστηρίξει την ανάπτυξη δεξιοτήτων που σχετίζονται με την:

• Αισθητηριακή Επεξεργασία
• Αδρή Κινητικότητα
• Λεπτή Κινητικότητα
• Οπτική Αντίληψη
• Οπτικοκινητικό Συντονισμό
• Συγκέντρωση, προσοχή & οργάνωση δραστηριοτήτων
• Γραφοκινητικές Δεξιότητες
• Γνωστική Ανάπτυξη
• Δεξιότητες Καθημερινής Ζωής
• Κοινωνικές συμμετοχή & αλληλεπίδραση 
• Συμμετοχή στο παιχνίδι & στο σχολικό περιβάλλον 

Στόχος δεν είναι απλώς η εκμάθηση μιας δεξιότητας, αλλά η ουσιαστική ενίσχυση της λειτουργικότητας και της συμμετοχής του παιδιού στην καθημερινή του ζωή.

Πότε χρειάζεται ένα παιδί Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση;

Κάθε παιδί αναπτύσσεται με τον δικό του ρυθμό. Όταν όμως κάποιες δυσκολίες επηρεάζουν την καθημερινότητα, το παιχνίδι, τη σχολική συμμετοχή ή την αυτονομία του παιδιού, μια Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει να κατανοήσουμε τι ακριβώς συμβαίνει.

Η Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση δεν αφορά μόνο παιδιά με κάποια διάγνωση. Μπορεί να πραγματοποιηθεί όταν ένας γονέας ή εκπαιδευτικός παρατηρεί ότι ένα παιδί δυσκολεύεται σε σχέση με τις αναπτυξιακές απαιτήσεις της ηλικίας του ή δεν συμμετέχει με ευκολία σε δραστηριότητες της καθημερινής του ζωής.

Ίσως έχετε παρατηρήσει ότι το παιδί σας δυσκολεύεται...

• δυσκολεύεται να χειριστεί μικρά αντικείμενα, όπως κουμπιά, χάντρες, τουβλάκια ή μολύβια

• δυσκολεύεται να χρησιμοποιήσει ψαλίδι, να ζωγραφίσει ή να γράψει, ή κουράζεται εύκολα όταν κάνει δραστηριότητες στο τραπέζι 

• δυσκολεύεται σε δραστηριότητες που απαιτούν κίνηση, όπως το τρέξιμο, το άλμα, το σκαρφάλωμα ή το παιχνίδι με την μπάλα
• πέφτει συχνά, σκοντάφτει ή δυσκολεύεται να κρατήσει την ισορροπία του
  
• δυσκολεύεται να συντονίσει τις κινήσεις του ή να χρησιμοποιήσει και τα δύο χέρια μαζί σε μια δραστηριότητα
  
• δυσκολεύεται να παραμείνει συγκεντρωμένο, να ακολουθήσει οδηγίες ή να ολοκληρώσει μια δραστηριότητα
  

• ενοχλείται έντονα από ήχους, αγγίγματα, συγκεκριμένα ρούχα ή υφές, ή αντίθετα αναζητά συνεχώς κίνηση και έντονες αισθητηριακές εμπειρίες

• δυσκολεύεται να οργανώσει τα βήματα μιας δραστηριότητας ή χρειάζεται περισσότερη βοήθεια για να την ολοκληρώσει

• δυσκολεύεται σε δραστηριότητες καθημερινής ζωής, όπως το ντύσιμο, το φαγητό, η χρήση μαχαιροπίρουνων, το πλύσιμο ή η προσωπική φροντίδα

• δυσκολεύεται στο παιχνίδι ή στην αλληλεπίδραση με άλλα παιδιά, όπως να περιμένει τη σειρά του, να ακολουθήσει κανόνες ή να συμμετέχει σε ένα κοινό παιχνίδι
   

Αυτές οι δυσκολίες δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι ένα παιδί χρειάζεται θεραπεία.

Η Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση είναι το πρώτο βήμα για να διερευνηθούν οι δεξιότητες, οι δυσκολίες και οι ανάγκες του κάθε παιδιού ξεχωριστά.

Ο στόχος μας είναι να κατανοήσουμε τι δυσκολεύει το παιδί, πώς επηρεάζει την καθημερινότητά του και ποιες δεξιότητες χρειάζεται να ενισχυθούν, ώστε να μπορεί να συμμετέχει με μεγαλύτερη ανεξαρτησία και ασφάλεια στις δραστηριότητες που είναι σημαντικές για εκείνο.

Δεν χρειάζεται να περιμένετε να μεγαλώσει το παιδί για να δείτε αν «θα το ξεπεράσει».

Όταν υπάρχει μια δυσκολία που προβληματίζει τον γονέα ή το σχολικό περιβάλλον, μια αξιολόγηση μπορεί να δώσει σαφή εικόνα και κατεύθυνση.

Πώς πραγματοποιείται η πρώτη Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση;

Η πρώτη Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση ξεκινά με τη συλλογή πληροφοριών και τη λήψη αναπτυξιακού ιστορικού, μέσα από συζήτηση με τους γονείς σχετικά με την ανάπτυξη του παιδιού και τις δυσκολίες που μπορεί να παρατηρούν στην καθημερινότητά του.

Στη συνέχεια πραγματοποιείται κλινική παρατήρηση και αξιολόγηση μέσα από το παιχνίδι και κατάλληλα επιλεγμένες δραστηριότητες, με στόχο να διερευνηθούν οι δεξιότητες, οι δυνατότητες και ο τρόπος με τον οποίο το παιδί ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της ηλικίας και της καθημερινής του ζωής.

Η διαδικασία δεν είναι ίδια για όλα τα παιδιά. Προσαρμόζεται στην ηλικία, το αναπτυξιακό επίπεδο, τις δυνατότητες και τις ανάγκες κάθε παιδιού. Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να προηγηθεί η παρατήρηση του παιδιού και να ακολουθήσει η λήψη του ιστορικού, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί και η παρουσία ή η ενεργή συμμετοχή του γονέα κατά τη διάρκεια της αξιολόγησης.

Όταν κρίνεται απαραίτητο, χρησιμοποιούνται σταθμισμένα εργοθεραπευτικά αξιολογητικά εργαλεία, επιλεγμένα σύμφωνα με την ηλικία και τις ανάγκες του παιδιού.

Η συνολική διάρκεια της αξιολόγησης μπορεί να είναι περίπου από 45 λεπτά έως 2 ώρες, ανάλογα με το παιδί, τον τρόπο ανταπόκρισής του και την έκταση της αξιολόγησης που απαιτείται.

Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας, τα ευρήματα συζητούνται αναλυτικά με τους γονείς, ώστε να διαμορφωθεί μια συνολική εικόνα των δυνατοτήτων και των δυσκολιών του παιδιού. Εφόσον κρίνεται απαραίτητο, καθορίζονται οι κατάλληλοι θεραπευτικοί στόχοι και σχεδιάζεται ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα εργοθεραπευτικής παρέμβασης.

Σε ποια ηλικία είναι καλό να ξεκινήσει ένα παιδί εργοθεραπεία;

Δεν υπάρχει μία συγκεκριμένη ηλικία στην οποία ένα παιδί «πρέπει» να ξεκινήσει Εργοθεραπεία. Όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι μια δυσκολία επηρεάζει την ανάπτυξη, την καθημερινή λειτουργικότητα ή τη συμμετοχή του παιδιού, είναι σημαντικό να διερευνηθεί έγκαιρα, ανεξάρτητα από την ηλικία του.

Τα πρώτα χρόνια της ζωής αποτελούν μια ιδιαίτερα σημαντική περίοδο για την ανάπτυξη, καθώς ο εγκέφαλος παρουσιάζει αυξημένη πλαστικότητα και οι εμπειρίες του παιδιού συμβάλλουν σημαντικά στη διαμόρφωση των νευρωνικών συνδέσεων.

Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η εργοθεραπεία αφορά μόνο τις μικρότερες ηλικίες. Κάθε παιδί μπορεί να επωφεληθεί από Εργοθεραπευτική Παρέμβαση όταν υπάρχει μια δυσκολία που επηρεάζει τη συμμετοχή και την καθημερινή του ζωή.

Επομένως, όταν ένας γονέας έχει ανησυχίες σχετικά με την ανάπτυξη ή τη λειτουργικότητα του παιδιού του, δεν χρειάζεται να περιμένει μια συγκεκριμένη ηλικία. Μια Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει να αποσαφηνιστεί εάν υπάρχει κάποια δυσκολία και εάν χρειάζεται υποστήριξη.

Πως πραγματοποιείται η θεραπευτική παρέμβαση;

Η Εργοθεραπευτική Παρέμβαση είναι εξατομικευμένη και σχεδιάζεται με βάση τα ευρήματα της αξιολόγησης, τις ανάγκες και τους στόχους κάθε παιδιού.

Η θεραπευτική διαδικασία πραγματοποιείται κυρίως μέσα από το παιχνίδι και δραστηριότητες με θεραπευτικό σκοπό, οι οποίες επιλέγονται και προσαρμόζονται στο επίπεδο και στα ενδιαφέροντα του παιδιού.

Ανάλογα με τις ανάγκες του, μπορεί να στοχεύει στην ενίσχυση δεξιοτήτων όπως:

• η αδρή και λεπτή κινητικότητα
• ο συντονισμός και η ισορροπία
• η γραφοκινητική και προγραφική ετοιμότητα,
• η οπτικοκινητική αντίληψη
• η αισθητηριακή επεξεργασία
• ο κινητικός σχεδιασμός και η οργάνωση
• η αυτοεξυπηρέτηση και οι δεξιότητες καθημερινής ζωής

Στόχος της παρέμβασης είναι το παιδί να αναπτύξει και να αξιοποιήσει τις δεξιότητές του με μεγαλύτερη ανεξαρτησία και λειτουργικότητα στην καθημερινότητά του, στο σπίτι, στο σχολείο και στο παιχνίδι.

Η θεραπευτική παρέμβαση εξελίσσεται μαζί με το παιδί. Οι στόχοι και οι δραστηριότητες επαναξιολογούνται και προσαρμόζονται ανάλογα με την πρόοδό του και τις νέες ανάγκες που προκύπτουν.

Πόσο διαρκεί μια συνεδρία εργοθεραπείας;

Η διάρκεια μιας εργοθεραπευτικής συνεδρίας καθορίζεται ανάλογα με την ηλικία, τις ανάγκες και το θεραπευτικό πρόγραμμα του κάθε παιδιού.

Συνήθως μια συνεδρία διαρκεί 45 λεπτά, ενώ η συχνότητα των συνεδριών καθορίζεται εξατομικευμένα, ανάλογα με τις ανάγκες και τους θεραπευτικούς στόχους του παιδιού.

Κάθε συνεδρία έχει συγκεκριμένους θεραπευτικούς στόχους και οι δραστηριότητες προσαρμόζονται στην ανταπόκριση και την πορεία του παιδιού.

Πώς μπορούν οι γονείς να βοηθήσουν το παιδί στο σπίτι;

Η συμμετοχή της οικογένειας αποτελεί σημαντικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας. Οι δεξιότητες που αναπτύσσονται μέσα από την εργοθεραπεία χρειάζεται να βρίσκουν εφαρμογή και στην καθημερινή ζωή του παιδιού.

Ανάλογα με τις ανάγκες και τους θεραπευτικούς στόχους κάθε παιδιού, οι γονείς μπορούν να λαμβάνουν καθοδήγηση και προτάσεις για δραστηριότητες και τρόπους υποστήριξης στο σπίτι.

Οι προτάσεις αυτές προσαρμόζονται στο κάθε παιδί και εντάσσονται όσο γίνεται πιο φυσικά στην καθημερινότητά του, μέσα από το παιχνίδι, την αυτοεξυπηρέτηση και τις καθημερινές δραστηριότητες.

Στόχος είναι να δημιουργούνται ευκαιρίες για εξάσκηση και ενίσχυση των δεξιοτήτων του παιδιού στην καθημερινή του ζωή, χωρίς η διαδικασία να μετατρέπεται σε μια επιπλέον «υποχρέωση» για την οικογένεια.

Γονείς & Εργοθεραπεία: Μια Κοινή Πορεία

Η εργοθεραπευτική παρέμβαση δεν περιορίζεται μόνο στον χρόνο που το παιδί περνά στη θεραπευτική αίθουσα. Η καθημερινότητα του παιδιού αποτελεί σημαντικό μέρος της θεραπευτικής διαδικασίας και η οικογένεια έχει ουσιαστικό ρόλο σε αυτή.

Από την πρώτη αξιολόγηση και καθ' όλη τη διάρκεια της παρέμβασης, στόχος είναι να υπάρχει ανοιχτή και ουσιαστική επικοινωνία με τους γονείς, ώστε να γνωρίζουν τους στόχους της θεραπείας, την πορεία του παιδιού και τους τρόπους με τους οποίους μπορούν να το υποστηρίξουν στην καθημερινότητά του.

Οι γονείς, μέσα από την καθημερινή τους επαφή με το παιδί, μπορούν να μοιραστούν σημαντικές πληροφορίες για τις δυνατότητες, τις δυσκολίες και τις ανάγκες του. Η επικοινωνία και η συνεργασία με τον εργοθεραπευτή βοηθούν ώστε οι θεραπευτικοί στόχοι να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες του παιδιού.

Ανάλογα με τους στόχους της παρέμβασης, οι γονείς μπορεί να λαμβάνουν καθοδήγηση και πρακτικές προτάσεις για τρόπους με τους οποίους μπορούν να υποστηρίξουν την ανάπτυξη και την ανεξαρτησία του παιδιού μέσα στις καθημερινές δραστηριότητες.

Στόχος είναι η δημιουργία μιας κοινής πορείας, στην οποία παιδί, οικογένεια και εργοθεραπευτής συνεργάζονται με κοινό προσανατολισμό την ενίσχυση της λειτουργικότητας και της συμμετοχής του παιδιού στην καθημερινή του ζωή.

Παραπεμπτικό Εργοθεραπείας μέσω ΕΟΠΥΥ

Έχει εκδοθεί Ηλεκτρονική Γνωμάτευση για το παιδί σας;

Η πορεία και η κατάσταση της γνωμάτευσης μπορούν να ελεγχθούν ηλεκτρονικά μέσω του Φακέλου Ασφάλισης Υγείας του ΕΟΠΥΥ.

Για την αναζήτηση των στοιχείων του παιδιού απαιτείται η είσοδος του γονέα στον προσωπικό του λογαριασμό (σύνδεση με κωδικούς Taxisnet) και η επιλογή του ΑΜΚΑ του παιδιού, όπου αυτό είναι διαθέσιμο.

Από την ενότητα «Γνωματεύσεις» μπορείτε να δείτε τις σχετικές καταχωρίσεις και να ελέγξετε την κατάσταση της γνωμάτευσης.

Πώς μπορώ να κλείσω ραντεβού;

Για να κλείσετε ραντεβού, μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας τηλεφωνικά ή μέσω της φόρμας επικοινωνίας στην ιστοσελίδα.

Κατά την πρώτη επικοινωνία, θα συζητήσουμε σύντομα τις ανάγκες και τους λόγους για τους οποίους απευθύνεστε στο κέντρο και θα σας ενημερώσουμε για τη διαδικασία που ακολουθεί.

Εφόσον χρειάζεται, θα προγραμματιστεί Εργοθεραπευτική Αξιολόγηση, ώστε να διερευνηθούν οι δυνατότητες και οι ανάγκες του παιδιού και να καθοριστούν τα επόμενα βήματα.

Το πρώτο βήμα ξεκινά εδω!